گزارش تخصصی مسیریابی خط لوله های نفتی و گازی

برای تعیین مسیر دسترسی به خط لوله، ابتدا مطالعات زمین­شناسی که منجر به شناسایی عوارض سطحی زمین شامل دشت، تپه ماهور، رودخانه­ها و مسیرهای مواصلاتی، نوع رسوبات زمین­شناسی و همچنین گسل­های اصلی و فرعی مسیر می­شود، انجام می­گیرد. به طور کلی اهداف مطالعات  مسیریابی خطوط لوله  عبارت است از:

1- تعیین کوتاه­ترین مسیر خط لوله و بهترین مکان برای تاسیسات با حداقل مشکلات زمین­شناسی و ژئوتکنیکی به همراه توجیه فنی و اقتصادی در بخش مطالعات مسیریابی

2- شناسایی کلیه عوارض و سوانح طبیعی مانند: رانش، لغزش، گسل و… به منظور شناخت مسیر خط لوله و محل تاسیسات برای برای ساخت جاده سرویس ودسترسی، تعیین عمق لوله­گذاری، نحوه حفر کانال در طول مسیر خط، حفاظت لوله در نقاط سنگی، عوارض و تقاطع با گسل­ها، رودخانه­ها، مسیل­ها، باتلاقی­ها، آبروها و…، حفاظت جاده-های سرویس و دسترسی و تاسیسات به طوری که در کوتاه­مدت  وبلند­مدت آسیبی به آن­ها وارد نشود.

3-  تعیین پارامترهای فنی ومکانیکی خاک در مسیر خط لوله و تاسیسات

4- ارزیابی مشخصه ­های ژئوتکنیکی و زمین­شناسی مهندسی، ارائه خدمات مهندسی و توصیه­های فنی از قبیل تعیین محل و نوع سازه و ابنیه­های مورد ملزوم در مسیر خط لوله و تاسیسات، تمهیدات و عملیاتی که به نحوی در انجام طراحی و محاسبه مقادیر برآورد احداث خط لوله و تاسیسات تاثیر گذار است مانند عملیات خاکبرداری و حفاری، ابنیه­های فنی، نوع فونداسیون­های مخازن و تجهیزات و ساختمان­ها، تثبیت و بهسازی خاک، دفع آب­های سطحی، دیوارهای حائل، پل روگذر و زیرگذر رودخانه، نحوه عبور لوله از رودخانه و…

5- ارزیابی مقاومت الکتریکی خاک و مواد شیمیایی آن در مسیر خط لوله و تاسیسات به منظور طراحی حفاظت در مقابل خوردگی.

  نمونه­ای از مطالعات تعیین مسیر دسترسی توسط این شرکت مهندسین مشاور به شکل زیر است

به طور کلی انجام مطالعات بررسی مسیر در دو سطح کلان (بین مشاوران مختلف و کارفرما)  و تخصصی (حوزه تخصصی هر مشاور) قابل تقسیم­بندی است. توضیحات زیر در خصوص این دو سطح مطالعاتی قابل ارائه می­باشد:

 

 

1- سطح کلان: یک کرویدور اولیه بر اساس کمترین حجم عملیات خاکی توسط کارفرما ارائه می­گردد. این کرویدور توسط مشاوران مختلف و همچنین در جلسات مشترک کارشناسی مورد بررسی قرار می­گیرد. کوانع و مخاطرات مشاهده شده در طول مسیر توسط مشاورین به بحث گذاشته و به منظور گذر از این موانع، مسیرهای جایگزین (واریانت) توسط خرد جمعی مشاورین پیشنهاد می­گردد. در این مرحله به منظور تسهیل انجام مطالعات، مسیر بر اساس واریانت­های پیشنهادی توسط مشاور نقشه­برداری به قطعات مختلف تقسیم­بندی شده و قطعات و واریانت­های پیشنهادی جهت بررسی­های مجدد و تکمیلی و همچنین امتیازدهی به مشاورین مختلف ابلاغ می­گردد.

2- سطح تخصصی: مطالعات تخصصی زمین­شناسی توسط این مهندسین مشاور انجام می­شود و نتایج آن در گزارش تخصصی مسیریابی ارائه خواهد شد. در این سطح از مطالعات واریانت-های اولیه تعیین شده در سطح کلان بر اساس پارامترها و فاکتورهای اعلام شده از سوی کارفرما در شرح خدمات و همچنین سایر جوانب فنی و مهندسی مورد بررسی قرار می­گیرند. این مطالعات به سه مرحله کلی قابل تقسیم­بندی است:

الف) بررسی دفتری اولیه شامل تهیه و تحلیل نقشه­ها و مستندات موجود

ب) بازدید و پیمایش صحرایی از کل مسیر و  واریانت­ها به منظور بررسی اولیه، صحت­سنجی و یافتن سایر نکات تکمیلی

ج) کنترل، نتیجه­گیری و جمع­بندی تمام موانع و مشکلات در واریانت­های مختلف، تهیه جدول امتیازدهی و وزن­دهی عوامل موثر. معیارهای امتیاز­دهی نیز عبارتند از:

  • لغزش­ها، راش­ها، شکستگی­ها، چین­خوردگی­ها
  • عوارضی نظیر دشت، تپه، کوهستان، دره، مرداب
  • آبراهه­ها، چشمه­ها، دریاچه­های فصلی و دائمی، رودخانه­ها، مسیل­ها
  • گسل­ها
  • جنس خاک، توده­های سنگ و صعوبت اجرایی
  • آبگیرها و گنبدهای نمکی
  • روانگرایی
  • هر نوع مخاطرات زمین­شناسی و زمین­لرزه­ای و میزان خطرپذیری کار
  • شرایط زیست­محیطی و حفاظت محیط­زیست.

بعد از بررسی معیارهای امتیاز­دهی، هر کدام از واریانت­ها مقایسه شده و بر اساس محاسبات و تجارب مهندسی امتیازدهی می­شوند. به منظور تعیین واریانت برتر باید امتیاز گرفته شده در فاکتورهای مختلف با یکدیگر تجمیع شوند. هر کدام از فاکتورها وزن و اهمیت مشخصی در نمره نهایی خواهند داشت که باید در امتیاز آن تاثیر داده شود.